Read Next...
കോഴിക്കോട്ടെ സാമൂതിരിമാർ: കേരള ചരിത്രത്തിലെ അനിഷേധ്യ ശക്തി
By HisStories AI | November 11, 2025
Table of Contents
മലബാറിൻ്റെ കടൽ വാഴുന്ന രാജാക്കന്മാർ: വാണിജ്യത്തിൻ്റെയും സംസ്കാരത്തിൻ്റെയും കേന്ദ്രമായി കോഴിക്കോട് എങ്ങനെ മാറി?
Interesting Facts
സാമൂതിരിമാരെക്കുറിച്ചുള്ള കൗതുകകരമായ വസ്തുതകൾ
- ‘സാമൂതിരി’ എന്ന പദം ‘സമുദ്ര-തിരി’ (കടലിൻ്റെ അധിപൻ) എന്ന വാക്കിൽ നിന്ന് വന്നതാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.
- കുന്നലക്കോനാതിരി (കുന്നുകളുടെയും തിരമാലകളുടെയും രാജാവ്) എന്നായിരുന്നു സാമൂതിരിയുടെ പാരമ്പര്യ പദവി.
- രാജവംശത്തിൻ്റെ നാവിക ശക്തിയുടെ തലവൻമാർ കുഞ്ഞാലി മരക്കാർമാർ എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഈ പദവി പാരമ്പര്യമായി ലഭിച്ചതായിരുന്നു.
- സാമൂതിരിമാർ 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ തിരുനാവായിൽ സംഘടിപ്പിച്ചിരുന്ന മാമാങ്കം കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവമായിരുന്നു.
- കോഴിക്കോട് തുറമുഖം ലോകമെമ്പാടും ‘മിഥ്യ ഇല്ലാത്ത നഗരം’ (City of Truth) എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. കാരണം വ്യാപാരികളോട് ഇവിടെ സത്യസന്ധമായി മാത്രമേ ഇടപെഴകിയിരുന്നുള്ളൂ.
- അവരുടെ സൈന്യത്തിൽ നായർ പടയാളികൾക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ടായിരുന്നു, കൂടാതെ കളരിപ്പയറ്റ് പരിശീലനത്തിന് അവർ പ്രോത്സാഹനം നൽകി.
- പോർച്ചുഗീസുകാരുമായി കച്ചവടത്തിന് അനുമതി നൽകിയെങ്കിലും, അവരുടെ കുത്തക മനോഭാവം കാരണം സാമൂതിരി പിന്നീട് ശക്തമായി എതിർത്തു.
സാമൂതിരി ഭരണത്തിൻ കീഴിലെ കോഴിക്കോട്: ഒരു താരതമ്യം
പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് മുമ്പ് (പൊൻ കാലഘട്ടം)
- പ്രധാന വ്യാപാരികൾ: അറബികൾ, ചൈനക്കാർ, ഈജിപ്തുകാർ.
- നയം: സ്വതന്ത്ര വ്യാപാരം, മതസഹിഷ്ണുത.
- പ്രധാന കയറ്റുമതി: കുരുമുളക്, ഇഞ്ചി, കറുവപ്പട്ട, ഏലം.
- നാവിക ശക്തി: കുഞ്ഞാലി മരക്കാരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ശക്തം.
പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് ശേഷം (സംഘർഷങ്ങളുടെ കാലം)
- പ്രധാന എതിരാളികൾ: പോർച്ചുഗീസ്, ഡച്ച് ശക്തികൾ.
- നയം: വ്യാപാരക്കുത്തക സ്ഥാപിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ.
- ഫലം: തുടർച്ചയായ യുദ്ധങ്ങൾ, വ്യാപാരക്കുഴപ്പങ്ങൾ.
- നാവിക ശക്തി: പോർച്ചുഗീസ് ആക്രമണങ്ങളെ തുടർന്ന് ക്ഷയിച്ചു.
പുരാതന കേരള ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രൗഢിയുള്ളതും സ്വാധീനമുള്ളതുമായ ഭരണാധികാരികളായിരുന്നു കോഴിക്കോട് ആസ്ഥാനമാക്കി ഭരണം നടത്തിയിരുന്ന സാമൂതിരിമാർ. ‘സമുദ്രത്തിൻ്റെ അധിപൻ’ എന്നർത്ഥം വരുന്ന ‘സാമൂതിരി’ എന്ന സ്ഥാനപ്പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പോലെ, മലബാർ തീരത്തെ വാണിജ്യത്തിൻ്റെയും രാഷ്ട്രീയത്തിൻ്റെയും അനിഷേധ്യ ശക്തിയായി അവർ നിലകൊണ്ടു. ചേര സാമ്രാജ്യത്തിൻ്റെ തകർച്ചയ്ക്ക് ശേഷം 12-ാം നൂറ്റാണ്ടോടെ ഉയർന്നുവന്ന ഈ രാജവംശം, മൂന്ന് നൂറ്റാണ്ടിലധികം കേരളത്തെ ലോക ഭൂപടത്തിൽ അടയാളപ്പെടുത്തി.
വാണിജ്യത്തിൻ്റെ കവാടം: കോഴിക്കോടിൻ്റെ പ്രതാപം
സാമൂതിരിമാരുടെ ഭരണത്തിൻ കീഴിൽ കോഴിക്കോട് തുറമുഖം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ വാണിജ്യ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഒന്നായി മാറി. ചൈനയിൽ നിന്നും അറബ് നാടുകളിൽ നിന്നും ഈജിപ്തിൽ നിന്നുമുള്ള കപ്പലുകൾ ഇവിടെ സുരക്ഷിതമായി നങ്കൂരമിട്ടു. കുരുമുളക്, ഏലം, ഗ്രാമ്പൂ തുടങ്ങിയ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ ലോകമെമ്പാടും എത്തിക്കുന്നതിൽ സാമൂതിരിയുടെ തുറമുഖം നിർണായക പങ്ക് വഹിച്ചു.
സാമൂതിരിമാർ പിന്തുടർന്ന മതസഹിഷ്ണുതയുടെ നയമാണ് ഈ വളർച്ചയ്ക്ക് പ്രധാന കാരണം. അറബ് വ്യാപാരികൾക്ക് അവർ താമസിക്കാനും ആരാധന നടത്താനുമുള്ള സൗകര്യങ്ങൾ ഒരുക്കി. ഈ സൗഹൃദപരമായ സമീപനം കാരണം, കോഴിക്കോട് ഒരു ‘വിശ്വപൗര നഗരം’ (Cosmopolitan City) എന്ന ഖ്യാതി നേടി. സാമൂതിരിയുടെ സൈന്യത്തിൽ പോലും മുസ്ലീം നാവിക മേധാവികളായ കുഞ്ഞാലി മരക്കാർമാർക്ക് ഉന്നതമായ സ്ഥാനമുണ്ടായിരുന്നു. ഈ കൂട്ടായ്മയാണ് സാമൂതിരിയുടെ ഭരണത്തെ വ്യത്യസ്തമാക്കിയത്.
പോർച്ചുഗീസുകാരുടെ വരവും പ്രതിരോധവും
1498-ൽ വാസ്കോ ഡ ഗാമ കോഴിക്കോട്ടെ കാപ്പാട് തീരത്ത് കാലുകുത്തിയതോടെ കേരള ചരിത്രത്തിലെ നിർണ്ണായകമായ ഒരു അധ്യായം ആരംഭിച്ചു. തുടക്കത്തിൽ സാമൂതിരി ഗാമയെ സ്വാഗതം ചെയ്തെങ്കിലും, പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് തദ്ദേശീയരായ അറബ് വ്യാപാരികളുടെ കുത്തക തകർത്ത് സ്വന്തമായി വ്യാപാരക്കുത്തക സ്ഥാപിക്കാനായിരുന്നു താല്പര്യം. ഇത് സാമൂതിരിക്ക് അംഗീകരിക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. കാരണം, സാമൂതിരിയുടെ നയം സ്വതന്ത്രമായ കച്ചവടമായിരുന്നു.
പോർച്ചുഗീസുകാരുടെ ആക്രമണോത്സുകമായ സമീപനം സാമൂതിരിയെ യുദ്ധത്തിലേക്ക് നയിച്ചു. ഈ പോരാട്ടങ്ങളിൽ സാമൂതിരിയുടെ നാവികസേനയെ നയിച്ചത് കുഞ്ഞാലി മരക്കാർമാരായിരുന്നു. ചെറുവഞ്ചികളും തന്ത്രപരമായ ആക്രമണങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച് അവർ പോർച്ചുഗീസുകാരുടെ വൻ കപ്പൽപ്പടയെ വർഷങ്ങളോളം നേരിട്ടു. ഈ പ്രതിരോധം കേരളത്തിൻ്റെ സ്വാതന്ത്ര്യ സമര ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യത്തെ പ്രധാന ചെറുത്തുനിൽപ്പായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
മാമാങ്കവും സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യവും
രാഷ്ട്രീയപരമായും സാമ്പത്തികപരമായും മാത്രമല്ല, സാംസ്കാരികപരമായും സാമൂതിരിമാർ കേരളത്തിൽ ആഴത്തിൽ സ്വാധീനം ചെലുത്തി. 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ തിരുനാവായിൽ സാമൂതിരിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ നടത്തിയിരുന്ന മാമാങ്കം, കേരളത്തിലെ രാജാക്കന്മാരുടെ ശക്തിപ്രകടനത്തിൻ്റെ വേദിയായിരുന്നു. ഈ മഹോത്സവം സാമൂതിരിക്ക് കേരളത്തിലെ മറ്റു നാടുവാഴികളിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന പരമാധികാരം ഉറപ്പിച്ചു.
കൂടാതെ, സാഹിത്യം, കല, ആയുർവേദം എന്നിവയുടെ വലിയ രക്ഷാധികാരികളായിരുന്നു സാമൂതിരിമാർ. തളി ക്ഷേത്രത്തിലെ രേവതി പട്ടത്താനം പോലുള്ള പണ്ഡിത സദസ്സുകൾക്ക് അവർ ആതിഥേയത്വം വഹിച്ചു, ഇത് വിജ്ഞാനത്തിൻ്റെ വളർച്ചയ്ക്ക് കാരണമായി.
അവസാന നാളുകളും പാരമ്പര്യവും
18-ാം നൂറ്റാണ്ടോടെ സാമൂതിരിമാരുടെ ശക്തി ക്ഷയിക്കാൻ തുടങ്ങി. പോർച്ചുഗീസുകാരുമായുള്ള നിരന്തരമായ യുദ്ധങ്ങൾ രാജ്യത്തിൻ്റെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ ബാധിച്ചു. 1766-ൽ മൈസൂർ ഭരണാധികാരിയായ ഹൈദർ അലിയുടെ മലബാർ അധിനിവേശം സാമൂതിരി ഭരണത്തിന് കനത്ത തിരിച്ചടിയായി. പല സാമൂതിരിമാരും നാടുവിട്ടുപോവുകയോ ആത്മഹത്യ ചെയ്യുകയോ ചെയ്തു. ഒടുവിൽ, 1792-ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാരുമായി ഉണ്ടാക്കിയ ഉടമ്പടി പ്രകാരം സാമൂതിരിമാർ ബ്രിട്ടീഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യ കമ്പനിയുടെ ആശ്രിത ഭരണാധികാരികളായി മാറി.
എങ്കിലും, മലബാറിൻ്റെ ചരിത്രത്തിൽ സാമൂതിരിമാർ ഒരു ധീരമായ അധ്യായമായി നിലനിൽക്കുന്നു. അന്താരാഷ്ട്ര വാണിജ്യത്തിന് കേരളത്തെ തുറന്നുകൊടുക്കുകയും, യൂറോപ്യൻ സാമ്രാജ്യത്വത്തിനെതിരെ ആദ്യമായി ശക്തമായ നാവിക പ്രതിരോധം തീർക്കുകയും ചെയ്ത ഭരണാധികാരികളായിരുന്നു അവർ.
Timeline of Key Events
സാമൂതിരി രാജവംശത്തിൻ്റെ നാഴികക്കല്ലുകൾ
- 12-ാം നൂറ്റാണ്ട്: സാമൂതിരിമാരുടെ ഉദയം. ചേര രാജവംശത്തിൻ്റെ തകർച്ചയ്ക്ക് ശേഷം കോഴിക്കോട് പ്രബല ശക്തിയായി മാറി.
- 14-15 നൂറ്റാണ്ടുകൾ: കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വാണിജ്യ കേന്ദ്രമായി വളരുന്നു. അറബ്, ചൈനീസ് വ്യാപാരികളുമായി ശക്തമായ ബന്ധം.
- 1498: വാസ്കോ ഡ ഗാമ കോഴിക്കോട് കാപ്പാട് കപ്പലിറങ്ങുന്നു. യൂറോപ്യൻ ശക്തികളുടെ വരവ്.
- 16-ാം നൂറ്റാണ്ട്: പോർച്ചുഗീസുകാരുമായി കടുത്ത പോരാട്ടം. സാമൂതിരിയുടെ നാവിക മേധാവികളായി കുഞ്ഞാലി മരക്കാർമാർ രംഗത്ത്.
- 1766: മൈസൂർ ഭരണാധികാരിയായ ഹൈദർ അലിയുടെ മലബാർ അധിനിവേശം. സാമൂതിരിക്ക് അധികാരം നഷ്ടപ്പെടുന്നു.
- 1792: ശ്രീരംഗപട്ടണം ഉടമ്പടി പ്രകാരം സാമൂതിരി ബ്രിട്ടീഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യ കമ്പനിയുടെ ആശ്രിത ഭരണാധികാരിയായി മാറുന്നു.
Test Your Knowledge (Quiz)
Answer these questions based on the post above:
സാമൂതിരിമാരെക്കുറിച്ചുള്ള ക്വിസ്
1. സാമൂതിരിയുടെ പാരമ്പര്യ നാവിക മേധാവികളുടെ സ്ഥാനപ്പേര് എന്തായിരുന്നു?
- A) വലിയ കപ്പിത്താൻ
- B) കുഞ്ഞാലി മരക്കാർ
- C) മങ്ങാട്ടച്ചൻ
2. സാമൂതിരിമാർ 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ നടത്തിയിരുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ഉത്സവം ഏതാണ്?
- A) തൃശ്ശൂർ പൂരം
- B) ഓണം
- C) മാമാങ്കം
3. 1498-ൽ കോഴിക്കോട് ആദ്യമായി എത്തിയ യൂറോപ്യൻ സഞ്ചാരി ആരായിരുന്നു?
- A) അൽഫോൺസോ ഡി അൽബുക്കർക്ക്
- B) വാസ്കോ ഡ ഗാമ
- C) പെഡ്രോ അൽവാരസ് കബ്രാൾ
Further Reading
Have feedback or suggestions?
Write suggestions here
